Tuesday, 29 August 2017

ఎంత భాగ్యవంతుడవో యీకె నీకు దేవులాయ వింతలుగా నీకుగానే వెదకి తెచ్చితిని - అన్నమయ్య కీర్తన




పల్లవి
ఎంత భాగ్యవంతుడవో యీకె నీకు దేవులాయ
వింతలుగా నీకుగానే వెదకి తెచ్చితిని
చరణం 1
అలివేణి జవరాలు అన్నిటాను జక్కనిది
చిలుకపలుకుల దీ చెలియ
కలిగె నీకు గన్నుల గలికి యీకె యొక్కతె
అలరి ఇట్టె పెండ్లి యాడుదువు రావయ్యా
చరణం 2
యిందుముఖి కంబుకంఠి యిన్నిటా నందమైనది
చందనగంది యీ సకియ
పొందుగా దొరకె నీకు పువ్వుబోణి యొక్కతె
అంది యీకె నిట్టె పెండ్లి యాడుదువు రావయ్యా
చరణం 3
జక్కవ చన్నులలేమ చక్కెరబొమ్మ బిత్తరి
చొక్కపు సింగారాల దీ సుదతి
దక్కె శ్రీవేంకటేశ యీ తరుణి నీకు నొకతె
అక్కరతో నిట్టె పెండ్లి యాడుదువు రావయ్యా
భావం :
ఓ వెంకటేశా, నువ్వు ఎంత అదృష్టవంతుడివో తెలుసా? గొప్ప సుగుణాలున్న ఈ అమ్మాయిని నీ కోసం అపురూపంగా వెతికి తెచ్చాము.
పొడవైన, ఒత్తయిన కురులున్న ఈ యవ్వనవతి అన్ని రకాలుగాను నీకు చక్కగా సరిపోయే సరిజోడు! ఆమె మాటలెలా ఉంటాయంటావా? అనవసరంగా వాయాడిలా మాట్లాడదు; కుదురుగా, చిలకలాగ ఎంత అవసరమో అంతే మాట్లాడుతుంది. "నీకోసమే పుట్టింది ఈ కలికి!" అన్నట్టు ఉంది. ఇంక దేని గురించీ ఆలోచించకు; ఆనందంగా పెళ్ళిచేసుకో.
చల్లని చిరునవ్వులొలికే ఆమె ముఖం చంద్రబింబంలా ఉంది. అంతేనా? ఆమె కంఠం శంఖంలా అందంగా ఉంది. (శంఖం మీదున్నట్టు కంఠంమీద మూడు చారలున్న అమ్మాయిని అదృష్టవంతురాలుగానూ, ఉన్నతమైన సంతానాన్ని కనగలిగినదిగానూ చెప్తారు శాస్త్రజ్ఞులు). చందనపు సువాసనలు వెదజల్లే అందగత్తె! పువ్వులాంటి లేత సోయగాలున్న ఈమె చేయందుకోవడం నీ ప్రాప్తంగా భావించి పెళ్ళిచేసుకో.
చక్రవాక పక్షుల్లాంటి కుచద్వయంతో, చక్కెరబొమ్మలా ఉంది. చక్కనైన పలువరుసతో, పరవశింపజేసే లేత సోయగాలతో నీకు స్వచ్ఛమైన శృంగారమొలికించగలదు! ప్రపంచంలో ఇన్ని యోగ్యమైన లక్షణాలతో మరో అమ్మాయి లేదు. ఈ యవ్వనవతి ఒక్కత్తే నీకు సరైన భాగస్వామి. ఇంకేమాత్రం ఆలస్యం చెయ్యకుండ వచ్చి పెళ్ళిచేసుకోవయ్యా, శ్రీవేంకటేశా!
(వ్యాఖ్యానం Courtesy శ్రీ అవినేని భాస్కర్)

జన్మదిన కవిత - 'తరగలేని సిరులు, కరుణించు వరములు'



నా జన్మదిన సందర్భంగా నన్ను ఆప్యాయంగా 'అమ్మా' అని పిలిచే, అభిమానం పంచే చి. రాజేంద్ర గణపురం రాసిన కవిత. చి. రాజేంద్ర కి నా శుభాశీస్సులు.

మా అమ్మ
. పొన్నడ లక్ష్మమ్మకు
. జన్మదిన శుభాకాంక్షలు
. _/\_............._/\_
.
సీll తరగ,లేని సిరులు l కరుణించు వరములు
విరుల చలువలున్న l వేల్పు లమ్మ
ప్రీతి విడని తర్వు l ప్రేమె తన నెలవు
సుధల నిధులు యున్నl ముదము లమ్మ
మంచి ధన,తనము l మర్యాదల గుణము
కలివిడి పలుకుల l నెలవు లమ్మ
శాంత స్వభావము l స్వచ్ఛతల వనము
బిడ్జల క్షెమము l బిరుదు లమ్మ
ఆll కన్నతల్లి నాకు l పొన్నడ లక్ష్మమ్మ
యందు కొనుము మాత l వంద నములఁ
నర్సపురని వాస l నటరాజ ఘనమోక్ష
విశ్వకర్మ రక్ష l వినుర దీక్ష
.
.
. పద్య రచన
. రాజేందర్ గణపురం
. 26/ 08/ 2017
.
కన్నతల్లి వలె ఎప్పుడు ప్రేమతో పలుకరించె అమ్మ మా అమ్మ "పొన్నడ లక్ష్మమ్మకు"
శతకోటి నమస్సులతో...
జన్మదిన శుభ కాంక్షలు....!!!
...చిత్రలేఖనములో హిమాలయశిఖరాగ్రాన్నిముద్దాడిన,,నాన్నగారైన "పొన్నడ మూర్తి"
గారు అమ్మచిత్రాన్న స్వహస్తాలతో
గీసి అందించారు.....!!
...

Friday, 18 August 2017

ఫాలనేత్రానల ప్రబల విద్యుల్లతా కేళీవిహారా లక్ష్మీనారసింహా! - అన్నమయ్య కీర్తన

ఈ వారం అన్నమయ్య కీర్తన

ఫాలనేత్రానల ప్రబల విద్యుల్లతా కేళీవిహారా లక్ష్మీనారసింహా!

ప్రళయ మారుత ఘోర భస్త్రికా ఫూత్కార లలిత నిశ్వాస డోలా రచనయా!
కులశైల కుంభినీ కుముదహిత రవిగగన చలననిధి నిపుణ నిశ్చల నారసింహా! ॥ఫాల॥

వివర ఘనవదన దుర్విధహసన నిష్ఠ్యూతలవ దివ్య పరుష లాలాఘటనయా!
వివిధ జంతువ్రాత భువన మగ్నీకరణ నవనవప్రియ గుణార్ణవ నారసింహా! ॥ఫాల॥

దారుణోజ్జ్వల ధగధ్ధగిత దంష్ట్రానల వికారస్ఫులింగ సంగక్రీడయా!
వైరిదానవ ఘోర వంశ భస్మీకరణ కారణప్రకట వేంకట నారసింహా! ॥ఫాల॥

భావం:
నీ నుదుటన ఉన్న కంటి నుండి వెలువడే ప్రకాశవంతమైన మెరుపులతో ఆడుతూ విహరించే నరసింహమూర్తీ! నీ లలితమైన నిశ్వాసానికి (నిట్టూర్పుకి) ప్రళయకాలంలో వీచే గాలికుండే శక్తి ఉంటుంది.
భయంకరమైన కొలిమితిత్తిలో నిప్పు రాజేసే బలం ఉంటుంది. ఆ నిట్టూర్పుతో కులశైలాలు, భూమి, చంద్రుడు, సూర్యుడు, ఆకాశం కదిలిపోతోంటే, నువ్వు మాత్రం నిశ్చలంగా ఉన్నావు.
దుర్మార్గులను చూసి వారి కాలం తీరిందని వికటాట్టహాసం చేసేందుకు ఘనమైన నీ నోటిని తెరిచావు. ప్రియమైన గుణాలకు జలధివంటి వాడివైన నీ లాలాజలం సకల జీవజాలాన్నీ నశింపజేయగలదు.
శత్రువులైన దానవుల వంశాలను భస్మం చేయడానికి నీ కోరలు (దంష్ట్ర) పటపటలాడుతుంటే, వాటిలో ఉత్పన్నమయే అగ్నికణాలు ధగధగలాడుతున్నాయి. నీవు మా వేంకటేశ్వరుడివే!
ఈ కీర్తనకి భావం రచించిన శ్రీ టి. యస్. సతీష్ గారికి కృతజ్ఞతలు.

Sunday, 13 August 2017

అన్నమయ్య కీర్తన - నందగోపనందనుడే నాటిబాలుడు


శ్రీకృష్ణాష్టమి సందర్భంగా ఈ కీర్తన

అన్నమయ్య కీర్తన -

నందగోపనందనుడే నాటిబాలుడు
ఇందునేడె రేపల్లె నేచి పెరిగెను

పువ్వువంటి మఱ్ఱియాకు పొత్తిఁబవళించనేర్చె
యెవ్వడోకాని తొల్లె యీబాలుడు
మువ్వంక వేదములను ముద్దుమాటలాడనేర్చె
యెవ్వరూ కొంతనేర్ప నేటికే వీనికి

తప్పుటడుగు లిడగనేర్చె ధరణియందు నాకసమున
నెప్పుగా రసాతలమున నొంటి తొల్లియో
రెప్పలెత్తి చూడనేర్చె రేసీఁజెంద్రునందు పగలు
గొప్పసూర్యునందు నింకఁ గొత్త నేర్పనేటికే

మంచివెన్నబువ్వ లిపుడు మలసి యారగించనేర్చె
నంచితముగ శ్రీవేంకటాద్రి మీదను
యెంచి యప్పలప్పలనుచు యెనసి కాగిలించనేర్చె
దించరానివురము మీద దివ్యకాంతను

Monday, 26 June 2017

శిరసు వంచకుమిక శ్రీ నరసింహా! నీ సిరులెన్నైనా గలవు శ్రీ నరసింహా! - అన్నమయ్య కీర్తన


అన్నమయ్య కీర్తన

శిరసు వంచకుమిక శ్రీ నరసింహా! నీ
సిరులెన్నైనా గలవు శ్రీ నరసింహా!

చెలి నీ తొడపై నెక్కె శ్రీ నరసింహా
చెలరేగె నీ మోము శ్రీ నరసింహా
సెలవులు నవ్వు దేరె శ్రీ నరసింహా నీమై
చెలప చెమటలుబ్బె శ్రీ నరసింహా !!

చేరడేసి కన్నుల శ్రీ నరసింహా
చీరుమూరాడీ వలపు శ్రీ నరసింహా
చీరకొంగంటేవేమీ శ్రీ నరసింహా
చేరె నీకు నా మేలు శ్రీ నరసింహా !!

చేవల్లకు వచ్చితివి శ్రీ నరసింహా నా
సేవలెల్లా మెచ్చితివి శ్రీ నరసింహా
శ్రీ వేంకటాద్రి మీది శ్రీ నరసింహా
చేవమీరె నీ వేడుక శ్రీ నరసింహా  !!

తాత్పర్యం.. ఓ నరసింహస్వామీ! ఇక నీ శిరసును వంచకయ్యా! నువ్వు చూడవలసిన కాంతులు, సంపదలు ఎన్నో ఉన్నాయి.
ఓ నరసింహస్వామీ! నీకు ఇష్తమైన చెలి లక్ష్మీదేవి నీ తొడపైకి ఎక్కింది.  అందుకే గామోసు నీ మొగం కాంతితో విజృంభిస్తోంది. అవును స్వామీ నీ పెదవుల మూలలో(సెలవుల) నవ్వులేమిటి? నీ చెంపలమీద  ఆ చెమటలు ఉబ్బిపోతున్నాయి. ఏమిటి కథ?
శ్రీ నరసింహా! నీ కళ్ళు విశాలంగా ఉంటాయి. ఆ పెద్ద కళ్ళు తెరచి నీ వలపుతో చిందరవందర (చీరుమూరాడు) చేస్తున్నావేమిటి? నా చీరకొంగు పట్టుకుంటావేమిటి? నీకు నా మేలు చేరింది కదా.. ఇంకా ఈ వేషాలేమిటి?
ఓ నరసింహా! నా సమీపానికి చేతికి అందేటట్లు వచ్చావు. తమరికి చేసుకున్న అన్ని రకాల సేవలను మెచ్చు కొన్నావు. శ్రీ వేంకట పర్వతముపై వెలసిన శ్రీ నరసింహా! నీ వేడుక హద్దుమీరి పోతూంది.
అన్నమయ్య వేంకటేశుని తర్వాత నరసింహస్వామిపై ఎక్కువ కీర్తనలు వ్రాసాడు. నరసింహుని రూపాలలొ లక్ష్మీ నరసింహ రూపము  చాలా ప్రసిధ్ధమైనది. ధర్మపురి, అంతర్వేది, యాదగిరి, సింహాచలం, వాడపల్లి, మంగళగిరి - ఇలా తెలుగు రాష్త్రాలలో లక్శ్మీ నరసింహస్వామి దేవాలయాలు ఎన్నో చూసి పట్టలేని ఆనందంతో అన్నమయ్య ఇటువంటి కీర్తనలు ఎన్నో రచించాడు. ఒకో కీర్తనలో ఒకో రకంగా నరసింహస్వామిని వర్ణించాడు.

చారు





‘చారు’ అంటే పూర్తిగా ఆంధ్రులదే అని చెప్పుకోవాలి. కొంచెం చింతపండు, ఉప్పు, పచ్చిమిర్చి, కరివేపాకు, ఇంగువ వేసి తక్కువ ఖర్చుతో, తక్కువ శ్రమతో తయారు చేసే ఆరోగ్యకరమయిన, రుచికరమయిన వంట ‘చారు’! ఎన్ని వంటాకాలున్న ఆఖరికి మజ్జిగా అన్నం ముందు చారు అన్నం తిననిదే భోజనం పూర్తి అయినట్లు అనిపించదు.

ఓ సారి సినారె గారు అమెరికా వెళ్ళినప్పుడు వారి బంధువుల ఇంట్లో భోజనాల సమయంలో ‘రైస్’, ‘కర్రీ’. ‘కర్డ్’ వంటి ఆంగ్ల పదాలే వినిపించాయిట! ఒక్కటయినా తెలుగు పదం వినిపిస్తుందా అని రెడ్డి గారు ఆలోచిస్తూ వుంటే ఆ ఇంటి వాళ్ళ పాప ‘చారు’ అని అడిగిందట. ‘హమ్మయ్య, చాలు’ అనుకున్నారట. అన్నింటికీ పరభాషా పదాలు ఉన్నాయిగాని మన తెలుగింటి వంటకం ‘చారు’ కి మాత్రం లేదు.

చారుల్లో కూడ పప్పు చారు, టమాటో చారు, ఉలవ చారు, నిమ్మకాయ చారు, మిరియాల చారు, ఇలా ఎన్నో రకాలు ఉన్నాయి. జలుబు చేసినప్పుడు మిరియాల చారు ఘాటుగా గొంతు దిగుతూ ఉంటే ఎంతో ఉపశమనంగా వుంటుంది. ఎక్కడయినా రెండు రోజులు విందు భోజనం చేసి ఇంటికి వచ్చాక కమ్మగా కొంచెం చారు అన్నం తింటే ప్రాణం లేచి వచ్చినట్లుంటుంది. చారుకి పోపు వేస్తె ఇల్లంతా ఆ ఘుమఘుమలే .. !! ఇంక కుంపటిమీద సత్తుగిన్నెలో కాచిన ‘ఆ రుచే వారు’ అంటారు బాపు గారు.. ఆ అనుభూతి ఆస్వాదిస్తేనే తెలుస్తుంది.

చాలామంది తెలుగువారికి చారంటే మహా ఇష్టం .. మా చిన్ని మనవరాలికి కూడానూ. ‘చారే కదా’ అని తేలిగ్గా తీసిపారేస్తుంటారు కొందరు. అది కూడా కొందరి చేతిలోనే రుచి పడుతుంది సుమండీ!

మాత్రుహీన శిశుజీవనం వృధా, కాంతహీన నవయవ్వనం వృధా,
శాన్తిహీనతపసః ఫలం వృధా, తింత్రిణీరస విహీన భోజనం !!
తల్లిలేని పిల్లవాని బ్రతుకు, భార్యలేనివాని యవ్వనం, శాంతం లేని ఋషి తపస్సు ఇవన్నీ ‘చారు’ లేని భోజనంలా నిష్ఫలం అని పై శ్లోకానికి అర్ధం.

ఇంతటి మహత్తరమయిన చారు అంటే కొందరికి ఎందుకో చులకన?
.. పొన్నాడ లక్ష్మి

Thursday, 8 June 2017

మాయగాడు - కవిత

కవిత..

నీలో కలదురా ఏదో మాయ.
నీకు తెలియదురా నువ్వెంత మాయగాడివో
నిన్ను తలచినంతనే ఉప్పొంగును నామది
నీ ధ్యాసే నా శ్వాస ఆయెనురా
మెరుపు కాంతులు కలవురా నీ కనులలో
కన్ను కలిపినంతనె మైకమే కమ్మునురా
నీ చేయి తాకగానే  పులకరించు నా మేను
నీ మధుర స్పర్శతో వింత హాయి కలిగెరా
నీ మాటలలో కలదురా మంత్రశక్తియేదో
పెదవి కదపజాలక ముగ్ధురాలినౌదురా
నీ చిరునవ్వులలో విరిసిన వెన్నెల
నిదుర రానీయక రేయంతా తికమక పరచేనురా
ఇంత ఆకర్షణ నా ఒక్కడి సొత్తీ అని నువ్వంటే
అదంతా నాభాగ్యమేనని నేనంటానురా.
- పొన్నాడ లక్ష్మి